Voor de gene die opgroeide met de FA Cup is het fantastisch om de romantiek rondom de eindeloze replay's te zien en de KNVB beker komt dan een beetje als een schok. Het is een competitie die echt naast de hoofdcompetitie plaatsvindt. In het midden van de week, 's avonds en ze moeten direct worden beslist, desnoods met penalty's. Geluk speelt in bekertoernooien altijd een belangrijke rol, zo ook voor Ajax.
Zoals eerder besproken geeft het format van de KNVB beker (om clubs die in Europa uitkomen voordeel te geven door pas bij de laatste 16 in te stromen) een groot voordeel. De situatie bestond voor zeven seizoenen van 1999/200 en tijdens die periode werd de beker slechts een keer gewonnen door een club (FC Twente 2000/2001) die voor de laatste 16 instroomde. FC Twente (2003/2004) en Willem II (2004/2005) waren zelfs de enige teams in deze periode die de finale wisten te bereiken nadat ze in een vroeg stadium al startten. Met name FC Utrecht plukte daar de vruchten van en jaren was het dan ook de simpelste route om wederom deel te nemen aan Europese competities en een voordeel te behalen in het bekertoernooi.
Tussen 1994 en 2003 was er een andere situatie om de factor geluk omlaag te brengen maar dit zorgde voor een afname in de romantiek voor deelname door amateurclubs. De openingsfase werd in groepen gespeeld waarbij twee professionele clubs en twee amateurclubs moesten gaan uitmaken wie er zouden doorstromen. Veel professionele clubs stroomde door en daar werden ze pas vergezeld door Eredivisie clubs die ook deelnamen aan de Europese competitie. Niet geheel verrassend werd slechts een handjevol professionele clubs uitgeschakeld wat betekende dat bij de laatste 32 bijna alleen maar professionele clubs zaten.
In 2003 werd de groepsfase vervangen voor een knockout variant met 26 tot 28 amateurclubs die bij de laatste 64 Eredivisie clubs of Eerste Divisie clubs zouden tegenkomen. De amateurclubs spelen de eerste wedstrijden thuis en (als ik goed geteld heb) zijn er tot nu toe 40 grote uitschakelingen geweest waarbij amateur clubs professionele clubs verslaan in de afgelopen 10 seizoenen. Van de professionele clubs zijn er slechts vijf Eredivisie clubs te weten: Roda JC (2003/2004), RBC Roosendaal (2005/2006), Vitesse (2008/2009), Heracles Almelo (2010/2011) en Excelsior (2011/2011). De grote killer vanuit de amateurclubs is vooral Achilles '29, zij hebben in de laatste vijf jaar vijf professionele clubs uitgeschakeld.
Het grootste geluk voor een club in de KNVB Beker vond plaats in 1970. Ajax won in dat jaar de beker ondanks dat ze in de derde ronde al werden uitgeschaked. In die jaren mochten alleen professionele clubs deelnemen en vanwege dat format waren er vanaf de derde ronde slechts 14 deelnemers over. Dit betekende dat de zeven eerder verslagen teams in een pot gingen om als 'lucky loser' als nog deel te nemen aan de kwartfinale. Ajax had 2-1 verloren van AZ '67 maar mocht toch deelnemen en versloegen daarna DWS, FC Twente en uiteindelijk PSV in de finale.
Ik kan het dan ook niet laten om even te verwijzen naar minuut 1:40 van de onderstaande video waarin Ajax 2-2 gelijk maakt in de blessure tijd en vervolgens alsnog met de beker naar huis gaat.
